Rủi ro dinh dưỡng khi dùng Ozempic, Wegovy

Các thuốc giảm cân thế hệ mới như Ozempic và Wegovy đang thay đổi cách điều trị béo phì. Tuy nhiên, một nghiên cứu mới từ University of Cambridge và UCL cảnh báo rằng nhiều người sử dụng thuốc đang thiếu hướng dẫn dinh dưỡng phù hợp, làm tăng nguy cơ mất cơ và thiếu vi chất.

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Obesity Reviews, cho thấy bằng chứng chất lượng cao về hỗ trợ dinh dưỡng khi dùng thuốc GLP-1 còn rất hạn chế.

Cơ chế hoạt động của thuốc GLP-1

Các thuốc như semaglutide (Ozempic, Wegovy) và tirzepatide (Mounjaro) bắt chước hormone GLP-1 – hormone được tiết ra sau bữa ăn.

Chúng có tác dụng:

Giảm cảm giác đói

Tăng cảm giác no

Giảm lượng calo tiêu thụ từ 16–39%

Nhờ đó, thuốc mang lại hiệu quả giảm cân đáng kể ở người thừa cân và béo phì.

Tuy nhiên, việc giảm ăn quá mạnh có thể kéo theo hệ quả dinh dưỡng.

Mất cơ có thể chiếm tới 40% cân nặng giảm

Một phát hiện đáng chú ý là khối nạc (lean mass), bao gồm cơ, có thể chiếm tới 40% tổng trọng lượng giảm trong quá trình điều trị.

Điều này đặt ra vấn đề:

Nếu không đảm bảo đủ protein

Nếu không tập luyện kháng lực

Nếu không theo dõi vi chất

Người dùng có thể mất cơ nhiều hơn mong muốn, làm tăng nguy cơ yếu cơ, té ngã và suy giảm chuyển hóa lâu dài.

Thiếu vi chất – rủi ro tiềm ẩn

Giảm lượng ăn đồng nghĩa với việc giảm tổng lượng vitamin và khoáng chất nạp vào.

Thiếu hụt có thể dẫn đến:

Mệt mỏi

Rụng tóc

Suy giảm miễn dịch

Loãng xương

Nghiên cứu chỉ tìm thấy 12 công trình đánh giá dinh dưỡng song song với điều trị GLP-1 – cho thấy khoảng trống lớn trong hướng dẫn thực hành.

Vấn đề thực tế: Phần lớn người dùng không qua hệ thống y tế công

Theo khuyến nghị của NICE (Anh), semaglutide nên được kê đơn kèm chương trình giảm calo và tăng vận động.

Tuy nhiên, khoảng 95% người dùng tại Anh tiếp cận thuốc qua kênh tư nhân, nơi hỗ trợ dinh dưỡng không phải lúc nào cũng được cung cấp đầy đủ.

Việc sử dụng rộng rãi nhưng thiếu tư vấn cá nhân hóa có thể khiến người dùng “giảm cân mù”, không tối ưu hóa thành phần cơ thể.

Học hỏi từ dinh dưỡng hậu phẫu bariatric

Các chuyên gia đề xuất áp dụng nguyên tắc dinh dưỡng sau phẫu thuật giảm cân:

Ưu tiên protein chất lượng cao

Phân bổ protein đều trong ngày

Theo dõi vitamin B12, vitamin D, canxi

Ăn thực phẩm giàu vi chất

Mục tiêu không chỉ là giảm cân, mà là giảm mỡ trong khi bảo tồn cơ.

Không phải “chống thuốc” – mà là tối ưu hóa

Các nhà nghiên cứu nhấn mạnh rằng thuốc GLP-1 mang lại lợi ích lớn trong điều trị béo phì.

Tuy nhiên, nếu không tích hợp chăm sóc dinh dưỡng, nguy cơ là thay thế một vấn đề sức khỏe bằng một vấn đề khác.

Giảm cân nhanh không đồng nghĩa với cải thiện sức khỏe toàn diện nếu:

Khối cơ giảm mạnh

Chất lượng ăn uống kém

Vi chất thiếu hụt kéo dài

Kết luận

Thuốc như Ozempic và Wegovy đang cách mạng hóa điều trị béo phì, nhưng rủi ro dinh dưỡng khi dùng Ozempic không nên bị xem nhẹ.

Để đảm bảo lợi ích lâu dài, người dùng cần:

Theo dõi protein

Bổ sung vi chất khi cần

Kết hợp tập luyện kháng lực

Có hướng dẫn dinh dưỡng cá nhân hóa

Giảm cân bền vững không chỉ là con số trên cân, mà là duy trì cơ, sức mạnh và sức khỏe chuyển hóa trong dài hạn.

Nguồn

DOI: 10.1111/obr.70079